Bij je installatie als raadslid moest je ze opgeven: je nevenfuncties. Werk. Bestuursrollen. Vrijwilligerswerk. Bezoldigd of onbezoldigd. Maar heb je er daarna nog eens écht bij stilgestaan? Want er zit iets interessants onder dat woord: nevenfunctie.
Want, wat is nu eigenlijk je ‘hoofdfunctie’?
Veel raadsleden blijven hun werk, hun onderneming of hun andere rollen zien als “de hoofdfunctie”. Logisch ook, daar ligt vaak je inkomen, je routine, je identiteit. En het raadswerk?Dat doe je vaak “erbij”. Maar bij het accepteren van je raadszetel heb je precies andersom getekend. En ik snap dat het in de praktijk voor de meesten anders ligt, want voor het raadswerk krijg je nog steeds maar een vergoeding. En daar kan je in de meeste gevallen geen gezin van onderhouden. Je hebt je werk erbij te doen. Logisch.
Maar, je bent vanaf nu raadslid. Dat is een ambt. Met verantwoordelijkheid. Met impact. Met verwachtingen. En alles daaromheen? Dat zijn dus je nevenfuncties. En dat besef schuurt dus soms. Want het betekent ook dat er iets van je gevraagd wordt dat verder gaat dan “een raadsvergadering per maand”. Het betekent:
- je verdiepen in dossiers
- belangen afwegen
- besluiten nemen die impact hebben op inwoners
- zichtbaar en aanspreekbaar zijn
- en meer vergaderingen dan alleen die ene raadsvergadering per maand
En ja, dat kost tijd, energie en aandacht.
Onbekwaam vs leek
In een gesprek dat ik onlangs had met iemand die veel raden en griffies adviseert, kwam een woord voorbij dat bleef hangen: onbekwaamheid.
Mensen zijn vol enthousiasme op een kieslijst gezet, zich niet altijd vooraf verdiept hebbende in wat het raadswerk nu werkelijk inhoudt. En tegelijkertijd is de gemeenteraad wel ook een lekenbestuur. Maar ben je bij de start van je raadsperiode dan bewust of onbewust onbekwaam of een leek? En ben je dan leek of onbekwaam op de inhoud of juist op de vorm? En wat doet dat met je?
Raadsleden starten vol goede intenties, maar ze realiseren zich niet altijd waarvoor ze nu precies hebben getekend. Die het ambt onderschatten. Die denken dat ze het “erbij” kunnen doen. Die pas gaandeweg ontdekken hoe complex het eigenlijk is. En dat is geen verwijt. Het is een constatering. Want niemand begint hier volledig klaar voor. Maar…
Er zit wel een verantwoordelijkheid. De verantwoordelijkheid om jezelf serieus te nemen in deze rol. Om te investeren in je eigen ontwikkeling, om je te bekwamen in het raadswerk. Om tijd vrij te maken. Om te erkennen: dit vraagt iets van mij. Meer dan ik misschien vooraf dacht.
Wat helpt om daar bewust mee om te gaan:
- Zie het raadslidmaatschap niet als bijzaak, maar als ambt
- Wees eerlijk over de tijd en energie die het vraagt, naar je zelf en naar je omgeving
- Investeer actief in je kennis en vaardigheden
- Vraag hulp als je merkt dat je dingen nog niet goed overziet
- Besef: onbekwaam en als leek starten mag, onbekwaam blijven niet (vind ik 😉)
En ook hier sta je er niet alleen voor. De griffie speelt een belangrijke rol in het versterken van de raad. In het begeleiden, spiegelen en ondersteunen. Maar uiteindelijk begint het bij jezelf.
De vraag is niet: kan ik dit al?
De vraag is: ben ik bereid om hierin te groeien?
Want dát maakt het verschil.
Voor jezelf. Voor je raad. En uiteindelijk voor de inwoners die je vertegenwoordigt.
Herken je dit? Of was jij je vanaf het begin heel bewust van wat dit ambt van je vraagt?
